Mersin Yaşam Gazetesi

Siz hangi kuşaksınız?

Linda Öztürk

Jenerasyon veya Nesil olarak da adlandırılan Kuşak; insanların doğum yılları itibariyle sınıflandırılmasıdır.

Peki bu sınıflandırma nasıl ve neye göre yapılıyor?

- Aynı dönemlerde yaşayan, ortak özelliklere sahip bireylerin oluşturduğu gruplar olarak sınıflandırılıyor.

- Yeni bir anlayışta, yeni bir yaşama duygusunda ve yeni biçimlerde birleşen, bireyler topluluğu olarak sınıflandırılıyor.

- Kültür, değer, alışkanlık, ortak bilinç kavramlarında buluşan insan topluluklarının yıllar itibariyle birbirinden ayrılması olarak sınıflandırılıyor.

- Aynı yıllarda doğan bu insanlar; benzer televizyon programlarını ya da filmleri izleyen, benzer gazete haberlerini okuyan, benzer giyim tarzlarına sahip olan ve benzer düşünce kalıplarını paylaşan insanlardır. Bu insanlar, benzer tarihi, siyasi ve sosyal olayları yaşamaktadırlar.

Örneğin; 1925 ve 1945 yılları arasında doğanlar Sessiz Kuşak olarak adlandırılıyor. Hukuk ve ahlak kurallarına verdikleri değerle bilinirler. Otoriteye karşı sessizce saygı göstermeleri adlarının konulmasında etkilidir. Dünya savaşlarına şahit olan bu kuşak şimdi çok az sayıda.

1946-1964 yılları arasında doğanlar ise, Bebek Patlaması (Baby Boomer) olarak biliniyor. Peki neden bebek patlaması, sorusuna da açıklık getirelim. Bu kuşağın adı, 2. Dünya Savaşı’ nın getirdiği ciddi kayıplardan sonra yaşanan nüfus patlamasından gelmektedir. Bu kuşağın şahit olduğu öne çıkan olaylar ise şöyle: komünist ülkelerin kurulması nedeniyle başlayan soğuk savaş dönemi, savaş karşıtı hareketlerin başlaması ve kadın haklarının artmaya başladığı bir dönem…

Sonraki kuşağımız X kuşağı. Bu kuşak 1965 ile 1979 yıllarında doğanlardan oluşuyor. Şu an ülkemizdeki nüfusun çoğunluğu X’ lerden oluşuyor. İstatistiki verilere göre bunu Y kuşağı ve Z kuşağı takip ediyor. Y ve Z kuşaklarını açıklamadan önce, X kuşağının yaşadığı ortak dönemi paylaşmakta fayda var. Bu dönemde ekonomi düşüşe geçişmiştir. Ayrıca X kuşağı, kendinden önceki 2 kuşaktan bambaşka bir değerler sistemine sahip. Gelenekleri, ritüelleri ve otoriteyi sorgulamışlardır. Tabi bu sorgulama süreci, kendi çocuklarını yetiştirirkenki bakış açılarını da etkiledi. X’lerin çocukları olan Y kuşağı 1980-1999 yılları arasında doğdu ve Y kuşağının X gibi ebeveynlere sahip olmasını bir şans olarak değerlendirmek mümkün. Zira, insanlık tarihinde aile içinde söz söyleme hakkı ilk defa Y kuşağına tanındı. Bunu sağlayan X’ lere, bir Y olarak teşekkür etmek isterim…X kuşağına neden X dendiği konusundaki ipucu ise, X’ lerin diğer adı ele veriyor: Kayıp Kuşak…Matematik derslerinde devamlı karşımıza çıkan x gibi kayıp ve bulunmaya çalışıyor. Aslında bu kuşak birçok olguda sıkışmış durumda. Hem kendilerinden önceki kuşak olan anne babaları hem de kendilerinden sonraki kuşak olan kendi çocukları arasında. Ekonominin yokluk ve varlık ikilemini görenler de onlar. Özellikle ülkemizde o dönemin politik sürecinde, kot pantolona sahip olabilmek X’ ler için ölçülemeyen bir hazdı. Şimdi de internetten bir tıkla kot pantolon siparişi vermenin şaşkınlığını yaşayabiliyorlar. Şahit oldukları, kültürel, sosyal, ekonomik ve teknolojik değişim nedeniyle adapte olma sorunu yaşadıkları söyleniyor. Özellikle de iş ve yaşam-aile dengesini kurmakta zorlandıkları söyleniyor. Bu nedenle de kayıplar. Ancak bana göre, mevcut kuşaklar arasında uçlara şahit olmaları bakımından en şanslı kuşak X’ ler…

Y kuşağına gelince, bu kuşak öncekilere nazaran o kadar çok farklı özelliklere sahip ki, bir sürü adı da mevcut. Çok soru soran bir kuşak olduğu için Why (neden) kuşağı olarak da adlandırılıyor, Milenyum Kuşağı,  İnternet Kuşağı ve Dijital yerliler olarak da…Y’ler iş-yaşam dengesini iyi kuranlardan. Bunu nasıl yapıyorlar diye soracak olursanız, çok basit. X’ ler iş ve yaşam da ikilemde kalırken, Y’ ler tereddütsüz, işi bırakıp, arkadaşlarını, ailelerini, sosyal hayatlarını tercih edebiliyorlar. Öncelikleri sosyal hayatları. Bu nedenle de iş yerinde eğitimlerde eğlenme, oyun, takım odaklı çalışma ön planda.

Y’ lerin çocukları Z’ ler. Aile içinde tanınan söz hakkı fazlasıyla var. Bunlar 2000 yılından sonra doğanlar. En büyüğü 16 yaşında. Henüz iş yaşamına girmediler. Karikatürlerde ellerinden cep telefonları ipad’ler ya da tablet bilgisayarları alınınca nefes almayı bırakanlar olarak çizilen nesil. Direk teknolojinin içine doğan bu kuşağın, oyuncak anlayışı dahi hepimizinkinden farklı. Çünkü onların oyuncak anlayışı cep telefonu, ipad, tablet ve benzeri aletlerin içinde…